Doğu Karadeniz’de Deniz Suyu Sıcaklığı Arttı Sel Riski Yükseldi
Doğu Karadeniz’de deniz suyu sıcaklığı son 40 yılda 2,5 derece arttı. Prof. Dr. Hakkı Baltacı, artışın sel ve taşkın riskini yükselttiğini belirtti.
Doğu Karadeniz’de yaz aylarında deniz yüzeyi sıcaklığı son 40 yılda yaklaşık 2,5 derece artış gösterdi. Gebze Teknik Üniversitesi Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakkı Baltacı, bu artışın 1,6 derecesinin son 10 yılda gerçekleştiğini ve ani kuvvetli yağışları tetikleyerek sel riskini yükselttiğini belirtti.
Küresel ısınmanın etkisiyle deniz suyu sıcaklıkları artarken, bu durum hava olaylarının seyrini değiştiriyor. Prof. Dr. Hakkı Baltacı’nın araştırması, Doğu Karadeniz’deki deniz suyu sıcaklık değişimleri ile kuvvetli yağışlar arasındaki bağlantıyı ortaya koydu.
Deniz Suyu Sıcaklığı ve Yağış İlişkisi
Araştırma, bölgede yaz aylarında deniz suyu sıcaklığının son 40 yılda yaklaşık 2,5 derece arttığını, bunun önemli bir bölümünün son on yılda meydana geldiğini tespit etti. Son yıllarda yaz aylarında deniz suyu sıcaklığının 26 dereceye ulaşması, atmosfere taşınan nem miktarını artırarak ani ve kuvvetli yağışların oluşumunu kolaylaştırdı.
Prof. Dr. Baltacı, Karadeniz gibi yarı kapalı denizlerin iklim değişikliğinden daha fazla etkilendiğini vurguladı. Denizdeki ısınmanın afet riskini artırdığını belirten Baltacı, aşırı deniz suyu sıcaklığının kuvvetli yağışları ve kıyı kesimlerde sel ile su taşkını riskini beraberinde getirdiğini ifade etti.
Doğu Karadeniz’de ‘Sıcak Havuz’ Etkisi
Baltacı, Karadeniz’de ortalama sıcaklıkların kışın 9, ilkbaharda 11, yazın 23 ve sonbaharda 18 derece olduğunu aktardı. Son 10 yılda iklim değişikliğinin etkilerinin daha şiddetli hissedildiğini belirten Baltacı, temmuz ve ağustos aylarında deniz suyu sıcaklığının 26 dereceye ulaştığını söyledi. Bu sıcaklığın, Atlantik ve Pasifik’te kasırgalar için risk oluşturan bir eşik değer olduğunu belirtti.
Mevcut eğilimlerin sürmesi halinde, Doğu Karadeniz’de düzensiz yağış rejiminin mayıs-eylylül dönemine yayılacağı öngörülüyor. Ani gelişen kuvvetli yağışların sıklaşması ve kentleşmenin etkisiyle sel riskinin artması bekleniyor.
Baltacı, çalışma kapsamında 9 Temmuz 2016, 29 Temmuz 2016, 24 Ağustos 2015, 12 Ağustos 2004, 10 Temmuz 1992 ve 29 Ağustos 1988 tarihlerinde eşik değerlerin üzerinde kuvvetli yağışlar kaydedildiğini belirtti. Bu günlerde deniz suyu sıcaklığının 26 derecenin üzerinde olduğu ve kuvvetli kuzeybatılı akışlarla nemin, bölgenin dağlık yapısıyla birleşerek yağış oluşumunda rol oynadığı gözlemlendi.
Doğu Karadeniz’de deniz suyu sıcaklıklarının Batı Karadeniz’e göre yaklaşık 0,5 derece daha yüksek olduğunu belirten Baltacı, bölgeyi bir nevi ‘sıcak havuz’ olarak tanımladı. İklim değişikliğinin bu durum üzerindeki etkisinin aşırı derecede belirgin olduğunu vurguladı.
Bölgedeki dağlık topoğrafya nedeniyle nemin dar kıyı bandında yoğunlaştığı ve bu durumun özellikle öğleden sonra kuvvetli yağış riskini artırdığına işaret edildi. Risklerin azaltılması için mayıs-eylül döneminde deniz suyu sıcaklıklarının düzenli izlenmesi, yüksek çözünürlüklü hava tahmin modellerinin kullanılması ve erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi tavsiye edildi.
Yorum Yap