DOA Sistemi İçecek Ambalajı İthalatını Yüzde 40 Azaltacak
TÜÇA Başkanı Öztürk, yeni DOA Sistemi ile içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yüzde 35-40 azalma öngörüldüğünü duyurdu. Sistem, 20 milyar atık ambalajı ekonomiye kazandıracak.
Türkiye’de yıllık yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının atık hale geldiğini ve bunların geri kazanılamamasının doğal kaynakları tükettiğini belirten TÜÇA Başkanı Öztürk, yeni Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DOA) ile ham madde ithalatında yüzde 35-40 azalma öngördüklerini açıkladı. Sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla bu hedefe ulaşılması planlanıyor.
DOA Sistemi Ulusal Entegrasyon Süreci
TÜÇA Başkanı Öztürk, bir otelde düzenlenen basın toplantısında, DOA Sistemi’nin üreticiden tüketiciye, iade noktalarından geri dönüşüm tesislerine kadar tüm süreci dijital olarak takip ettiğini belirtti. Bu sayede yüksek kaliteli ikincil ham maddelerin yeniden üretime kazandırıldığını vurguladı. Ulusal entegrasyon sürecinin planlandığı gibi ilerlediğini söyleyen Öztürk, sisteme şu ana kadar 482 yetkilendirilmiş içecek üreticisinin dahil olduğunu bildirdi. Sistemde kayıtlı ambalajlı içecek sayısı 3 bin 673’e ulaştı. İlk 10 günde yaklaşık 20 milyon ambalaj vatandaşlar tarafından iade edildi. Mobil uygulamaya kayıtlı kullanıcı sayısı ise 2 milyonu geçti.
Vatandaşlar, DOA logolu ambalajları depozito iade makineleri veya manuel iade noktalarına teslim ederek her ambalaj için 1 lira teşvik bedeli alabiliyor. Sistem yaygınlaştırma çalışmaları kapsamında 2 bin 500 depozito iade makinesiyle başlandı. Hedef, ülke genelinde 20 bin makineye ulaşmak. Ayrıca, 2026 sonuna kadar 10 bin, 2027 sonuna kadar ise yaklaşık 30 bin manuel iade noktası hedefleniyor. Marketler, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafeler de yıl sonuna kadar sisteme kademeli olarak entegre edilecek.
Finansman ve Teknolojik Ekosistem Oluşturma
DOA Sistemi, kamu bütçesinden değil, piyasaya ambalajlı ürün süren firmaların ödediği depozito katılım bedelleriyle finanse ediliyor. Devlet, sistemi finanse eden değil, düzenleyen ve denetleyen otorite konumunda bulunuyor. Sistem, aynı zamanda yeni bir teknoloji ve hizmet ekosistemi de oluşturuyor. Sahada 6 yerli depozito iade makinesi üreticisi aktif olarak çalışıyor. İki yabancı üreticinin tescil süreci devam ediyor. Saha operasyonlarında 21 yetkilendirilmiş operatör görev alıyor ve bu sayının 35’e ulaşması bekleniyor. Bu yapı, yerli teknoloji yatırımlarını ve yeni istihdam alanlarını destekliyor.
DOA Sistemi’nin çevresel faydalarının yanı sıra sanayinin rekabet gücünü de artırması öngörülüyor. Avrupa Birliği’nin Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü kapsamında geri dönüştürülmüş ham madde kullanımı zorunlu hale gelecek. Sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla yaklaşık 37 bin ton sera gazı emisyonunun azaltılması, 1,3 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu sağlanması ve 3,6 milyon varil petrol kullanımının önlenmesi hedefleniyor. Geri kazanılan her 20 ambalajın yaklaşık 1 dolar tutarında ithal ham madde ihtiyacını ortadan kaldıracağı hesaplanırken, sistemin cari açığa yıllık en az 600 milyon dolar doğrudan katkı sağlaması bekleniyor. Elde edilecek yüksek kaliteli geri dönüştürülmüş PET, cam ve alüminyumun, sanayinin dışa bağımlılığını azaltması amaçlanıyor.
Yorum Yap